Mars İklim Modelleme Merkezi Nedir?

03.12.2019

 

“Daha İyi Bir Keşif ve Bilim İçin Geçmişten Günümüze Mars’ın İklimini Anlamak”

 

2018 yazında, Mars’ta en nihayetinde gezegeni kuşatacak devasa bir toz fırtınası başlamıştı. Kasım ayının sonunda, bu fırtınadaki tozlar yüzeye yerleşmişti ancak NASA’nın Mars Insight Lander’i[1] başarıyla yüzeye ulaştığında hala toz fırtınası mevsimiydi. Kaliforniya’daki Silikon Vadisi’nde bulunan NASA’nın AMES Araştırma Merkezi’ndeki Mars İklim Modelleme Merkezi’ndeki misyon tasarımcıları[2], Mars atmosferinin kumlu parçacıklarla dolu olabileceğini biliyorlardı.  Uzay aracının alçalma ve inişini büyük bir özenle tasarlarken bu durumu dikkate aldılar. Mars’taki atmosferi ve iklimi anlamak; yaşam belirtilerini içeren bir araştırma için çok önemlidir.

AMES Araştırma Merkezi, 1970’lerden bu yana Mars iklimi araştırmalarına öncülük etmektedir. Modelleme Merkezi’ndeki araştırmacılar, hava türbülansı, radyasyon ve atmosferdeki dolaşım gibi işlemleri saptayan bilgisayar modelleri oluşturarak,  geçmişten günümüze Kızıl Gezegen’in iklimini incelemektedirler. Yine bu araştırmacılar çalışmalarını sürdürürken, havada asılı toz parçacıkları ve bunların enerjiyi nasıl emip serbest bıraktıklarını, karbondioksit içeren mevsimsel döngüleri ve su buzlu bulutların rolü gibi faktörleri göz önünde bulundurmaktadırlar.

Mars atmosferinin üç önemli bileşenleri olan toz, karbondioksit ve suyun etkileşime girmesi;  Mars’ın iklimini anlamaya yardımcı olmaktadır. Modelleme Merkezi, mevsimler boyunca ve yıldan yıla bu etkileşimin nasıl değişiklik gösterdiğini incelemek ve bunları simüle etmek için bilgisayar modelleri oluşturmaktadır. Bu bilgisayarlar; NASA araştırmacılarının, Mars’ın bugünkü iklimi ile bunun zaman içinde nasıl değiştiğini ve eski ikliminin nasıl olduğunu anlamalarına yardımcı olmaktadır.  Araştırmacılar, suyun uzun bir süre boyunca yüzeyde akıp oluşturduğu formun jeolojik özellikleri de dahil olmak üzere, Mars’ın eski ikliminin daha sıcak ve nemli olduğuna dair işaretlerin olduğunu düşünmektedirler. Eğer gerçekten de bu süreç başlamışsa bunun anlamı; buradaki koşulların yaşam için bir zamanlar elverişli olduğu anlamına gelebilmektedir

Mars İklim Bilimcileri için, gezegende bolmier[3] ikliminin nasıl yaşandığını açıklamak, üç buçuk milyon yıl önce güneşin etkisinin oldukça zayıf olması nedeniyle hala zor görünmektedir. Fakat Mars’ın ısıyı tutan gazlar bakımından daha yoğun ve zengin olması; Mars’taki eski atmosferi kısmen de olsa açıklamaktadır. Ekibin iklim modellerinden üretilen simülasyonlar, aynı zamanda büyük asteroit veya kuyruklu yıldız etkilerinin iklim değişikliğini tetiklemiş olabileceğini ve nispeten kısa süreli şiddetli yağışlara neden olabileceğini göstermiştir.

Mars’ın kadim geçmişinde hakim olan iklim şartlarının belirlenmesinde yardımcı olan Mars İklim Modelleme Merkezi, diğer bilim insanlarını Mars’ta yaşamın var olma ihtimalini incelemeleri konusunda desteklemektedir. Mars İklim Modelleme Merkezi, bugünkü iklim döngüleri konusundaki çalışmaları ile NASA’nın, bu büyük soruları hepimiz için cevaplandırmaya çalışmasını ve bir gün ‘’insan’’ olacak fakat şimdi ‘’robot’’ olan kaşifleri göndermesini sağlamaktadır.

 

 

NASA’nın simülasyon örneği için bkz: https://www.youtube.com/watch?v=wIYtARY1pXA&feature=emb_title

Haberin orijinali için bkz: https://www.nasa.gov/ames/mcmc

 

 

[1] Mars’ın derinliklerini inceleyen bir uzay aracı.

[2] AMES’in mühendislik müdürlüğündeki tasarımcılar.

[3] Yaşam için elverişli, ılıman iklim.

 

NASA'nın Mars Obiteri
Görsel: https://www.nasa.gov/

Çeviri : Merve Nur YAŞAR

Merve Nur Yaşar

profesyonel öğrenci



Hakkımızda

Bilimya sitesi, İbni Sina Sağlık Derneği’nin öncülüğünde kurulmuş bir popüler bilim sitesidir. Sitemizde paylaşılmış tüm yazıların sorumluluğu yazarlarına aittir. Sitemizdeki hiçbir yazı kaynak belirtmeksizin başka bir platformda paylaşılamaz.



Bizi Takip Edin


@2020 Tüm Hakları Gizlidir.